Dagje Flevopolder

Zaterdag 6 mei 2017

Zaterdag 6 mei was weer de jaarlijkse dagtocht. Deze keer gingen we met de Boezembus richting het Flevolandse Rutten in de Noordoostpolder, net boven Urk.
Om 10.22 uur heette Bertus en zijn bazin Monique ons welkom en begon de 160 kilometer lange reis naar de Alpaca boerderij.

Bertus had onderweg niet veel te vertellen, behalve toen we tussen het Ketelmeer en IJsselmeer reden, via de Ketelbrug. Vanaf de brug kon je het ‘Ketelhuisje’ zien.
Aan de ‘poort’ van de Noordoostpolder staat het ‘Ketelhuisje’, zoals het in de volksmond heet, om de bezoekers eraan te herinneren dat zij de bodem van de zee betreden. Het huisje verbeeldt het bijzonder gegeven dat de Noordoostpolder onder zeeniveau ligt. Het kunstwerk lijkt zo plat als een huis op een kindertekening. Dit huisje is niet zomaar een huiske, het is ontworpen als monument voor de Noordoostpolder. Het herdenkt de strijd die geleverd is om van de zee land te maken. Het 12 meter hoge huisje is gebouwd met circa 30.000 rode bakstenen die doorlopen tot en met het puntdak en de schoorsteen. Een deel van de stenen is verzaagd voor de scherpe en stompe hoeken. Het metselwerk is in dezelfde kleur als de bakstenen gevoegd. Uit de schoorsteen komt baksteenkleurige, aluminium rookpluim van 8,5 meter lang en 2 meter breed die ongemerkt overgaat in golven waarop een schip vaart. De rookpluim en golven vorem samen een windwijzer die met de wind om zijn 10 meter lange as draait. De kunstenaars die dit monument gemaakt hebben, laten het schip op het voormalige zeeniveau tegen de stroom en de wind invaren. Dit komt overeen met de opvatting dat het maken van land uit zee eigenlijk indruist tegen de natuurwetten.

Rond kwart over 12 reden we via de Wrakkenweg (oei?!) het IJzerpad op, waar de Alpaca boerderij zich bevindt.
Binnen kregen we een uitgebreide lunch voorgeschoteld met huisgemaakte gehaktballen, soep, brood en beleg.
Om half twee begonnen Jelly en Jan Dingemans, de eigenaren, met het programma.
Zo vertelden ze dat ze 6 jaar geleden verliefd waren geworden op 3 Alpaca’s die ze mee naar huis namen. Eigenlijk wilde Jelly schapen?! Een jaar later kochten zij een hengst erbij om te gaan fokken.
En vertelde men over de oorsprong van de Alpaca’s. Ze komen oorspronkelijk uit het Zuid-Amerikaanse Peru. Er zijn twee soorten, op de tafels stonden mandjes met witte en bruine wol erin. De witte wol ziet eruit en voelt aan als schapenwol. Dit komt van de Huacaya Alpaca. De bruine wol komt van de Suri Alpaca, deze hebben afhangende wol en vormen dreadlocks. Het zijn kameelachtige dieren, geen familie van het schaap. De kameel is het grootst, dan komt de dromedaris, dan de lama en dan de Huacaya. Lama’s zijn vaak niet vriendelijk en spugen weleens. Een Alpaca is nieuwsgierig, die wil aan je kleren en handen ruiken, maar ze zijn terughoudend.

Toen werd er verteld over de veulens. Veulens wegen 6 a 7 kilo. Er was er één een maand te vroeg geboren op de boerderij, daar waren de longetjes niet goed van ontwikkeld.  Jan en Jelly hadden twee weken lang de fles gegeven maar toen bedacht moeder zich, en begon weer zelf melk te geven aan het veulen. Soms wordt een Alpaca met de fles gevoed, maar dat moet een half jaar lang. Een veulen blijft normaliter een half jaar bij de moeder drinken. De veulens worden vaak tussen 10 uur ’s morgens en 3 uur ’s middags geboren. De oorsprong ligt in de bergen van Peru waar de Alpaca vandaan komt. Na 4 uur ’s middags wordt het daar al donker en ’s nachts is het koud. De Alpaca heeft maar een korte tong, dus kan het jong niet drooglikken! Die moet gedroogd worden door de zon. Het zit dus in de genen.

De Alpaca kan 20 á 25 jaar worden. De oudste op deze boerderij is 17 jaar. Twee zijn bijna uitgerekend, waaronder de oudste. De zwangerschap duurt 11,5 maanden.
Meestal krijgt de moeder 1 veulen, soms 2. Elk jaar kunnen Alpaca’s drachtig worden. Ze hebben geen cyclus. Na 11 dagen kan er al een nieuwe dekking plaatsvinden. Dat is niet zielig zei Jelly. Een veulen moet een half jaar bij de moeder drinken, dan heeft de baby tijd om te volgroeien. De hengsten en merries staan apart. Hengsten willen altijd dekken maar Jan en Jelly willen bepalen wanneer er gedekt wordt.

Het jongste veulen op de boerderij is een week oud. Andere zijn 2 en 4 weken oud. Er zijn op dit moment 42 Alpaca’s totaal en 10 moeten er nog geboren worden. Als er merries tussen zitten, houden Jan en Jelly ze, om mee te fokken. Er zijn ongeveer 40 fokkers in heel Nederland. De dekking gebeurt liggend. De hengst maakt een zingend geluid, dan hopen we dat de eisprong plaatsvindt. Wanneer een merrie schopt en spuugt, dan is de dekking gelukt. Als ze gaat liggen is het niet gelukt. Er vindt geen kunstmatige inseminatie plaats op de boerderij. ’s Morgens krijgen de dieren ‘Alpaca bix’ te eten en de hele dag kunnen ze hooi en gras eten. Als een Alpaca drachtig is, krijgt zij tweemaal per dag bix. Jan en Jelly gaan regelmatig naar Alpaca shows. De jury haalt de wol uit elkaar en kijkt naar de glans, fijnheid en dichtheid van de vacht en naar de slagjes die erin zitten. Achterin in de ruimte waren prijzen te bezichtigen van de gewonnen shows, lintjes en bekers.

De Alpaca’s met de wol als schapen wordt 1x per jaar geschoren, het andere soort, met de dreadlocks, 1x in de 2 jaar. Dan kunnen de lokken langer groeien. Het scheren wordt dit jaar 18 mei gedaan door een Australische beroepsscheerder. Dat gebeurt liggend, met vastgebonden voorpoten. Het scheren doet niet zeer, net als bij een hond. De vacht voor de ogen van een Alpaca wordt een paar keer per jaar geknipt.

Een Alpaca geeft heel weinig melk, dus dat wordt niet verkocht. De wol daarentegen wel Alpaca geeft  4 á 5 kilo wol. Jan en Jelly verkopen wol aan dames die spinnen en op wolmarkten staan. De kleding in het winkeltje komt uit Peru. De bollen wol wordt kant-en-klaar gekocht bij een groothandel. Jelly vertelde dat ze een boxkleed voor haar eerste kleinkind heeft gehaakt van die wol.

Nu tijd voor de film. Na een korte pauze voor de tolken gingen de gordijnen dicht en werd er een wit scherm naar beneden getrokken. In de film was onder andere te zien hoe de nagels worden geknipt. De poot heeft een kussentje met 2 grote uitstekende nagels. 3 á 4 keer per jaar worden de nagels geknipt. De Alpaca’s lopen veel op gras en stro. Zouden ze op stenen lopen, dan slijten de nagels vanzelf. Na de film kwamen er vragen. De veulens worden mak als je tussen de veulens rond loopt. Na 6 maanden krijgen ze een halster om. Dat is makkelijk als ze gedekt moeten worden. Of op shows mooi meelopen. De eerste keer vinden ze het eng, maar er wordt elke dag 5 á 10 minuten geoefend. Na ongeveer 3 weken lopen ze mee.

Alpaca’s worden nooit gewassen. Hooi wordt wel uit de vacht geknipt. De vacht kan niet gekamd worden, daar kom je niet doorheen, het is heel dicht. In de wei staan zandbakken, en na een regenbui gaan ze erin rollen. Dan zijn ze helemaal zwart! Maar de volgende dag zijn ze weer wit. 2x per jaar worden de dieren ingeënt en 3x per jaar ontwormd. Ze hebben nooit vlooien.

Alpaca’s liggen te slaper met de kop op de grond. Een meisje heeft 4 tepels, een jongetje een piemeltje. Vorige week werd er een veulentje geboren, Chico. Later zei Jan: ‘Wil je niet beter kijken? Het is nu Chicolientje’. Een hengst plast vooruit en een merrie achteruit.

Na deze introductie van Jan en Jelly mochten we naar de stal en wei. We mochten de Alpaca’s een handje voer geven en Jan en Jelly hielden veulens vast zodat wij ze konden aaien. Wat waren ze zacht!!! In de stal waren de vrouwtjes en buiten in de wei stonden mannetjes. Af en toe maakten ze een hummend/zingend geluid. Jan had nog een volwassen Alpaca aan de lijn naar buiten gebracht zodat we die ook konden bewonderen en aaien.

Na de koffie en de thee op deze zonnige dag gingen we rond kwart voor vier richting Haarlemmerliede naar het hotel/restaurant ‘de Zoete Inval’, waar we gingen dineren. Rond half negen waren we moe maar voldaan weer terug in Rotterdam.

© Helen Keller Stichting 2017
Lid van de World Federation of the Deafblind (WFDB).

Deze website voldoet aan de AA richtlijnen voor toegankelijkheid van het Waarmerk drempelvrij.

Bekijk alle inhoud via de sitemap.